صندوق سرمایه‌گذاری پرریسک Situational Awareness به مدیریت لیوپولد اشنبرنر (Leopold Aschenbrenner)، پژوهشگر سابق OpenAI، پس از تحمل زیان‌های سنگین در ماه گذشته، بخش اعظم سبد سهام عمومی خود را به صندوق بزرگ Citadel فروخت. این رویداد یک عقب‌نشینی بزرگ برای این پدیده ۲۵ ساله دنیای هوش مصنوعی محسوب می‌شود که تا پیش از این با بازدهی‌های نجومی توجه تمام وال‌استریت را به خود جلب کرده بود.
اشنبرنر که در ۱۹ سالگی به عنوان شاگرد اول از دانشگاه کلمبیا فارغ‌التحصیل شد، در سال ۲۰۲۳ به تیم ایمنی و همراستاسازی پیشرفته در OpenAI پیوست اما یک سال بعد به دلیل افشای اطلاعات داخلی اخراج شد. او سپس با انتشار مقالاتی تحلیلی درباره نیاز مبرم هوش مصنوعی به زیرساخت‌های عظیم پردازشی و انرژی، صندوق اختصاصی خود را تاسیس کرد و سرمایه‌گذاران دانه درشتی مانند Jane Street، موسسان Stripe و مدیران ارشد Meta را جذب نمود.
علت سقوط ناگهانی؛ اهرم‌های مالی و رکود در بازار زیرساخت هوش مصنوعی
عملکرد این صندوق تا پیش از افت اخیر بی‌نظیر بود؛ به‌طوری که تا ماه ژوئن بازدهی شگفت‌انگیز ۴۳۹ درصدی را ثبت کرد و حجم دارایی‌های تحت مدیریت آن در اوج خود به حدود ۴۵ میلیارد دلار رسید. اما با ریزش ناگهانی سهام شرکت‌های زیرساختی AI، همه‌چیز تغییر کرد.
علت اصلی این افت شدید را می‌توان در مواردی همچون زیر جستجو کرد:
- افت شدید سهام کلیدی: ارزش سهام شرکت‌های تولیدکننده تراشه حافظه مانند SK Hynix و Sandisk، تامین‌کننده انرژی پاک Bloom Energy و ارائه‌دهنده خدمات ابری Nebius بیش از ۳۰ درصد افت کرد.
- نگرانی سرمایه‌گذاران از بازگشت سرمایه: بازار بورس نسبت به هزینه‌های سرمایه‌ای سنگین غول‌های فناوری در بخش سخت‌افزار هوش مصنوعی بدون کسب درآمد ملموس در کوتاه‌مدت دچار تردید شد.
- استفاده از اهرم‌های مالی (Leverage): استفاده اشنبرنر از سرمایه‌های استقراضی برای خرید سهام، میزان زیان‌ها را به شکل نگران‌کننده‌ای چندبرابر کرد.
در نهایت، صندوق Citadel متعلق به کن گریفین (Ken Griffin) که به شکار دارایی‌های ارزشمند در زمان افت بازار معروف است، بخش عمده سهام بورسی این صندوق را خریداری کرد تا دارایی‌های Situational Awareness به حدود ۱۰ میلیارد دلار کاهش یابد.
کارت برنده صندوق؛ دارایی‌های خصوصی و سهم ۵ میلیارد دلاری در آنتروپیک
با وجود فروش سهام عمومی، اشنبرنر سرمایه‌گذاری‌های خود در شرکت‌های خصوصی را حفظ کرده است. مهم‌ترین دارایی او سهمی ۵ میلیارد دلاری در شرکت Anthropic (سازنده مدل هوش مصنوعی Claude) است که نقطه اتکای اصلی صندوق برای جبران زیان‌ها به شمار می‌رود.
برخی از مهم‌ترین دارایی‌های خصوصی باقی‌مانده در سبد این صندوق عبارتند از:
- سهام Anthropic: ارزیابی‌شده در ارزش‌گذاری ۹۶۵ میلیارد دلاری آنتروپیک با چشم‌انداز عرضه اولیه سهام (IPO) در ماه‌های آینده.
- استارت‌آپ MatX: فعال در زمینه طراحی و تولید تراشه‌های اختصاصی هوش مصنوعی.
- استارت‌آپ Fluidstack: توسعه‌دهنده مراکز داده هوش مصنوعی که در حال مذاکره برای جذب سرمایه با ارزش‌گذاری ۱۸ میلیارد دلار است.
سوالات متداول
چرا صندوق Situational Awareness مجبور به فروش سهام خود شد؟
به دلیل افت شدید بیش از ۳۰ درصدی سهام زیرساختی هوش مصنوعی و استفاده گسترده از اهرم‌های مالی (وام و سرمایه استقراضی)، این صندوق با فشار لیکویید مواجه شد و مجبور شد سبد بورسی خود را نقد کند.
خریدار اصلی سبد سهام این صندوق چه کسی بود؟
صندوق هیج سرشناس Citadel به مدیریت کن گریفین، بخش اعظم سهام عمومی این صندوق را خریداری کرد.
آیا اشنبرنر تمام دارایی‌های هوش مصنوعی خود را فروخته است؟
خیر، او دارایی‌های خصوصی خود مانند سهم ۵ میلیارد دلاری در شرکت Anthropic و استارت‌آپ‌های MatX و Fluidstack را همچنان حفظ کرده است.